Ο πληθυσμός στην περιοχή Πράβι / Ελευθερούπολη 1900-1940
στατιστικές και απογραφικές πληροφορίες για
ονομασίες και μετονομασίες οικισμών
γλώσσες και θρησκείες
γηγενείς και πρόσφυγες
Οι 58 οικισμοί που υπάρχουν στον πίνακα που ακολουθεί, βρίσκονται εντός των παλιών διοικητικών ορίων του οθωμανικού καζά Πράβι ή Πράβιστα ή των νεότερων της διάδοχης επαρχίας Παγγαίου του Ελληνικού Βασιλείου.
Στην πρώτη στήλη του πίνακα καταγράφονται οι οικισμοί, σύμφωνα με το παλιό τους όνομα, όπως σημειώνονται στις πηγές που αναφέρονται. Η δεύτερη στήλη έχει τις μετονομασίες των οικισμών, από το 1925 και μετά, μετονομασίες που πραγματοποιήθηκαν για εθνικούς λόγους.
Ακολουθεί η στήλη με το μέσο υψόμετρο των οικισμών, όπως το δίνει η Στατιστική Υπηρεσία.
Η στατιστική Кѫнчовъ του 1900, έχει τις εγγραφές που υπάρχουν στο βιβλίο Македония Етнография и Статистика του βούλγαρου συγγραφέα. Έργο που, ως προς τη σύνθεση του πληθυσμού κατά θρησκεία και γλώσσα, θεωρείται κλασικό. Ο αναγνώστης πρέπει να γνωρίζει πως ο Кѫнчовъ χαρακτηρίζει βουλγαρική τη γλώσσα της περιοχής, τη γλώσσα που άλλοι (όπως εγώ) ονομάζουν μακεδονική, άλλοι σλαβική και άλλοι μακεδονοσλαβική. Ο Кѫнчовъ αυξομειώνει τους αριθμούς, σύμφωνα με τις βουλγαρικές εθνικές ανάγκες, κατά κανόνα ωστόσο είναι σωστός, ως προς τη γλώσσα που μιλούν ή τη θρησκεία που έχουν οι κάτοικοι του χωριού.
Η στατιστική Brancoff (ψευδώνυμο του γραμματέα της Βουλγάρικης Εξαρχίας D. Micev) του 1905, αναφέρεται μόνο στο χριστιανικό πληθυσμό της οθωμανικής Μακεδονίας. Διακρίνει τους εξαρχικούς από τους Πατριαρχικούς, μαγειρεύοντας κατά κανόνα τα στοιχεία υπέρ των εξαρχικών (: των σχισματικών, κατά το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως).
Η στατιστική Χαλκιόπουλου του 1919, περιέχει τα στοιχεία της (προβληματικής) απάντησης του γραμματέα του ελληνικού προξενείου Θεσσαλονίκης, στο έργο του Кѫнчовъ. Εδώ ο Χαλκιόπουλος χαρακτηρίζει «Έλληνες» όλους τους πιστούς στο οικουμενικό πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως. Μιλάει επίσης γενικά για Μουσουλμάνους, χωρίς να τους διακρίνει σύμφωνα με τη γλώσσα που μιλάνε.
Στο χάρτη των Αδελφών Κοντογόνη, που τυπώθηκε γύρω στο 1910 και βασίζεται πάνω στο χάρτη του αυστριακού επιτελείου στρατού, δίπλα στις μεταγραφές των οικισμών με ελληνικούς χαρακτήρες, βρίσκουμε συνήθως τα γράμματα: «χ», «τ», «μ». Τα γράμματα αυτά που έχουν μπει από τους έλληνες εκδότες, σημαίνουν πως ο οικισμός είναι ως προς το θρήσκευμα των κατοίκων του, χριστιανικός, τουρκικός (δηλαδή μουσουλμανικός) ή μικτός. Κατά κανόνα οι πληροφορίες αυτές είναι σωστές.
Η στατιστική του ελληνικού στρατού του 1911, είναι ένα βιβλιαράκι που τύπωσε το ελληνικό γενικό επιτελείο το 1919, εν μέσω πολεμικής περιόδου, υποθέτω κυρίως για ενημέρωση των αξιωματικών του. Παρά τις εθνικές αλχημείες του συντάκτη του, μπορεί να θεωρηθεί χρήσιμο. Παρουσιάζονται Στατιστικοί Πίνακες του πληθυσμού κατ’ εθνικότητας των νομών Σερρών και Δράμας, πριν και μετά τους βαλκανικούς πολέμους. Εγώ αντιγράφω εκείνα που αφορούν τα πριν των πολέμων του 1912-1913. Τους ορθόδοξους Ρομιούς τους αναφέρει σαν Ελληνόφωνους Έλληνες!
Η απαρίθμηση πληθυσμού του 1913, των Νέων Επαρχιών, πραγματοποιήθηκε από τον ελληνικό στρατό. Δεν είναι ακριβώς απογραφή, αλλά στηρίζεται στα αρχεία και στις πληροφορίες των διοικήσεων των κοινοτήτων.
Η απογραφή του 1920, είναι η πρώτη απογραφή που πραγματοποιεί το ελληνικό κράτος στη Μακεδονία. Δυστυχώς τα στοιχεία που αφορούν τη θρησκεία και τη γλώσσα των κατοίκων των «Νέων Επαρχιών» εξαφανίστηκαν, για ευνόητους λόγους. Ας σημειωθεί πως εδώ, για πρώτη και τελευταία φορά, καταγράφηκε χωριστά η «μακεδονική» γλώσσα, με αυτό ακριβώς το όνομα, σαν μητρική γλώσσα δεκάδων χιλιάδων κατοίκων της Μακεδονίας.
Στην απογραφή του 1928, εκτός από τον πραγματικό πληθυσμό, εμφανίζεται ανά οικισμό και ο αριθμός των προσφύγων. Δυστυχώς όχι όλων των προσφύγων, αλλά μόνο εκείνων που ήρθαν στη χώρα μετά τη «μικρασιατική καταστροφή».
Μια εικόνα για το συνολικό αριθμό των προσφύγων ανά οικισμό, βοηθάει να σχηματίσουμε η στήλη με τον αριθμό των προσφύγων που δίνει η επιτροπή Αποκαταστάσεως Προσφύγων (ΕΑΠ) και αναφέρονται στο έτος 1926. Σημαντικός είναι επίσης ο χαρακτηρισμός της ΕΑΠ, για το αν ο οικισμός είναι αμιγώς προσφυγικός ή μικτός (αποτελείται δηλαδή από πρόσφυγες και παλιούς γηγενείς).
Η απογραφή του 1940, μας δίνει συνήθως την πιο καθαρευουσιάνικη μορφή της μετονομασίας, ονομασία που συνήθως διατηρείται επίσημα έως σήμερα. Δίνει ακόμα τον πραγματικό προπολεμικό πληθυσμό, που για τα περισσότερα χωριά της χώρας, αποτελεί και το σημείο κορύφωσης μιας δημογραφικής ανάπτυξης, που ακολουθείται από τη μετεμφυλιακή σταδιακή εγκατάλειψη της υπαίθρου.
Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να ανατρέξει στον πίνακα και να βρει στοιχεία, για κάθε οικισμό χωριστά.
|
Παλαιό Όνομα Οικισμού |
Μετονομασία Οικισμού |
υψόμετρο |
Στατιστική Кѫнчовъ 1900 |
Στατιστική Brancoff 1905 (στοιχεία μόνο για το χριστιανικό πληθυσμό) |
Στατιστική Χαλκιόπουλου 1910 |
Χάρτης Κοντογόνη χαρακτηρισμός χωριού σύμφωνα με τη θρησκεία των κατοίκων του |
Στατιστική του Ελληνικού Στρατού 1911 |
Απαρίθμηση Πληθυσμού 1913 |
Απογραφή 1920 |
Επιτροπή Αποκαταστάσεως Προσφύγων (ΕΑΠ) χαρακτηρισμός χωριού 1926 |
ΕΑΠ Πρόσφυγες 1926 |
1928 πρόσφυγες (που ήρθαν μετά το 1922) |
απογραφή 1928 πραγματικός πληθυσμός |
απογραφή 1940 πραγματικός πληθυσμός |
|
Αρσακλη [Χάρτης Κοντογόνη] | Aršakli [Αυστριακός Χάρτης] | Ερεκλί [1910] |
|
|
|
|
130 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Avliköj [Αυστριακός Χάρτης] | Авли Кьой [1900] | Avli Keuy [1905] | Αυλή [1910] | Αυλή [1911] | Αυλή [1913] | Αυλή [1920] |
Αυλή η [1940] | Αυλή |
440 |
180 Хр. Гръци |
180 Grecs |
300 Ορθόδοξοι Έλληνες |
|
281 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
274 |
181 |
|
|
40 |
305 |
548 |
|
Αχαρλάρ [Χάρτης Κοντογόνη] | Aharlar [Αυστριακός Χάρτης] | Атларъ [1900] | Αχατάτη [1910] | Αχατλάρ [1911] | Αχτλάρ [1913] | Αχατλάρ [1920] |
Μικροχώριον το [1940] | Μικροχώρι < Αχατλάρ [1926] |
340 |
80 Турци |
|
150 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
137 Μωαμεθανοί |
149 |
137 |
προσφυγικό |
138 |
0 |
144 |
230 |
|
Βέλτζιλερr [Χάρτης Κοντογόνη] | Veldziler [Αυστριακός Χάρτης] | Велиджиляръ [1900] | Βιτόβλιανι [1910] | Βελενεζιλέρ [1911] | Βελετζιλέρ [1913] | Βελτζιλέρ [1920] |
Δημαράς ο [1940] | Δημαράς < Βελτζιλέρ [1926] |
140 |
200 Турци |
|
250 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
120 Μωαμεθανοί |
141 |
95 |
προσφυγικό |
114 |
98 |
128 |
155 |
|
Βοσταντζιλί [Χάρτης Κοντογόνη] | Bostandži (Kodžan) [Αυστριακός Χάρτης] | Бостанджили [1900] | Μπολανζιλί [1910] | Μποσταντζίλι [1911] | Μποσταντζιλή [1913] | Μποσταντζιλή [1920] |
Κηπία τα [1940] | Κηπιά < Μποσταντζιλή [1926] |
200 |
400 Турци |
|
750 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
460 Μωαμεθανοί |
490 |
447 |
μικτό |
407 |
513 |
541 |
692 |
|
Γενίκιοϊ [Χάρτης Κοντογόνη] | Janiköj [Αυστριακός Χάρτης] | Ени Кьой [1900] | Eni Keuy [1905] | Γενί Κιόι [1910] |
|
|
85 Хр. Гръци |
110 Grecs |
100 Ορθόδοξοι Έλληνες |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Γκοντολάρ [Χάρτης Κοντογόνη] | Gondolar [[Αυστριακός Χάρτης] | Деве Каранъ [1900] | Δεβεκιράν [1910] | Δεβεκιράν [1911] | Δεβεκηράν [1913] | Δεβέκιραν [1920] |
Μέλισσα η [1940] | Μέλισσα <Δεβέκιραν [1926] |
140 |
250 Турци |
|
100 Μουσουλμάνοι |
|
380 Μωαμεθανοί |
302 |
292 |
προσφυγικό |
240 |
293 |
293 |
335 |
|
Γκόριανη [Χάρτης Κοντογόνη] | Gojran [Αυστριακός Χάρτης] | Гориянъ (Горени) [1900] | Γκόργιανι [1910] | Γόριανη [1911] | Γκόριανη [1913] | Γκόργιανη [1920] |
Γεωργιανή η [1940] | Γεωργιανή < Γκόργιανη |
160 |
400 Турци |
|
850 Μουσουλμάνοι |
|
767 Μωωμεθανοί |
802 |
504 |
μικτό |
884 |
756 |
976 |
1.500 |
|
Δαουτλάρ [Χάρτης Κοντογόνη] | Daudlar [Αυστριακός Χάρτης] | Дормушлу [1905] | Δουρμουσλού [1910] | Δουρμουσλή [1911] | Δουρμουσλού [1913] | Δουρμουσλού [1920] |
Μεσότοπος ο [1940] | Μεσότοπος < Δουρμουσλού [1926] |
140 |
220 Турци |
|
350 Μουσουλμάνοι |
|
220 Μωαμεθανοί |
225 |
187 |
προσφυγικό |
206 |
167 |
211 |
300 |
|
Δεδέμπαλι [Χάρτης Κοντογόνη] | Dedeballi [Αυστριακός Χάρτης] | Δεδεμπουλί [1910] | Δεδέμπαλι [1911] | Δεδέμπαλη [1913] | Δελέμπαλη [1920] |
Γαληψός ο [1940] | Γαληψός < Δεδέμπαλη [1928] |
220 |
|
|
400 Μουσουλμάνοι |
|
210 Μωαμεθανοί |
207 |
167 |
προσφυγικό |
126 |
220 |
220 |
438 |
|
Δεμιρλή [Χάρτης Κοντογόνη] | Demirli [Αυστριακός Χάρτης] | Демирли [1900] | Δεμερλί [1910] | Δεμιρλή [1911] | Δεμιρλή [1913] | Δεμιρλή (Σιδηροχώρι) [1920] |
Σιδηροχώριον το [1940] | Σιδηροχώρι < Δεμερλή [1926] |
120 |
360 Турци |
|
400 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
230 Μωαμεθανοί |
249 |
213 |
προσφυγικό |
265 |
194 |
287 |
310 |
|
Reselli [Αυστριακός Χάρτης] | Δεμπεκλί [1911] | Δεμπεκλή [1913] | Δεβεκλή [1920] |
Καραβαγγέλης ο [1940] | Καραβαγγέλης < Δεβεκλη [1926] |
120 |
|
|
|
|
137 Μωαμεθανοί |
171 |
137 |
προσφυγικό |
187 |
208 |
208 |
293 |
|
Δρανίτσι [Χάρτης Κοντογόνη] | Dranič [Αυστριακός Χάρτης] | Дрѣничъ [1905] | Δρανίτσι [1911] | Δρανίτς [1913] | Δρανίτσι [1920] |
Αντιφίλιπποι οι [1940] | Αντιφίλιπποι < Δρανίτσι [1927] |
100 |
400 Турци |
|
|
τ (τουρκικό) |
65 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 420 Μωαμεθανοί |
509 |
438 |
προσφυγικό |
460 |
489 |
555 |
832 |
|
Δρανλί [1910] | Δρανλί [1911] | Δρανλή [1913] |
|
|
|
|
125 Μουσουλμάνοι |
|
130 Μωαμεθανοί |
131 |
|
|
|
|
|
|
|
Δράνοβα [Χάρτης Κοντογόνη] | Dranova [Αυστριακός Χάρτης] | Дрѣново [1900] | Δράνοβα [1910] | Δράνοβα [1911] | Δράνοβα [1913] | Δράνοβα [1920] |
Χορτοκόπιον το [1940] | Χορτοκόπι < Δράνοβα [1926] |
340 |
250 Турци |
|
200 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
290 Μωαμεθανοί |
272 |
286 |
προσφυγικό |
194 |
203 |
218 |
361 |
|
Δρέσνα [Χάρτης Κοντογόνη] | Drezna [Αυστριακός Χάρτης] | Дрезна [1900] | Drezna [1905] | Δρίζνα [1910] | Δρέσνα [1911] | Δρέσνα [1913] | Δρέζνα [1920] |
Μυρτόφυτον το [1940] | Μυρτόφυτον < Δρέζνα [1928] |
270 |
350 Хр. Гръци |
565 Grecs |
460 Ορθόδοξοι Έλληνες |
|
426 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
392 |
240 |
|
|
170 |
402 |
567 |
|
Ελεύθερα [Χάρτης Κοντογόνη] | Leftera (Elefterupolis) [Αυστριακός Χάρτης] | Левтера [1900] | Levtera [1905] | Ελευθεραί [1910] | Ελευθεραί [1911] | Ελευθεραί [1913] | Ελευθεραί [1920] |
Ελευθεραί αι [1940] | Ελευθεραί |
60 |
300 Хр. Гръци, 300 Мух. Гръци |
250 Grecs |
180 Ορθόδοξοι Έλληνες, 570 Μουσουλμάνοι |
|
253 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 474 Μωαμεθανοί |
855 |
737 |
μικτό |
504 |
677 |
973 |
1.384 |
|
Ιλετζίκ [Χάρτης Κοντογόνη] | Eledžikli [Αυστριακός Χάρτης] | Елиджикъ [1900] Εϊλεντζήκ [1910] | Ελετζίκ [1911] | Ελετζίκ [1913] | Ελετζίκ [1920] |
Αετοπλαγιά η [1940] | Αετοπλαγιά < Ελετζίκ [1928] |
340 |
250 Турци |
|
200 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
170 Μωαμεθανοί |
212 |
176 |
προσφυγικό |
168 |
204 |
205 |
235 |
|
Ισιρλί [Χάρτης Κοντογόνη] | Esirli [Αυστριακός Χάρτης] | Есирли [1900] | Εσιρλή [1910] | Εσερλί [1911] | Εσιρλή [1913] | Ισιρλί [1920] |
Πλατανότοπος ο [1940] | Πλατανότοπος < Ισερλή [1926] |
260 |
125 Турци |
|
400 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
376 Μωαμεθανοί |
441 |
289 |
προσφυγικό |
256 |
287 |
324 |
463 |
|
Καλέ Τσιφλ. [Χάρτης Κοντογόνη] | Kale Čiftl. (Kalias)[Αυστριακός Χάρτης] | Кале Чифликъ [1900] | Καλά Τσιφλίκ [1911] | Κάλια Τσιφλίκι [1913] | Καλιά Τσιφλίκ [1920] |
Νέα Πέραμος η [1940] | Νέα Πέραμος < Καλιά Τσιφλίκ [1925] |
20 |
|
|
|
|
30 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
153 |
85 |
προσφυγικό |
885 |
916 |
971 |
1.093 |
|
Καρά Μουσλού [1910] |
|
|
|
|
100 Μουσουλμάνοι |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Κάριανι [Χάρτης Κοντογόνη] | Karjani [Αυστριακός Χάρτης] | Кариянъ [1900] | Karpian [1905] | Κάργιανι [1910] | Κάρτανι [1911] | Κάριανη [1913] | Κάργιανη [1920] |
Καριανή η [1940] | Καρυά < Καρυανή [1928] |
70 |
150 Турци, 400 Хр. Гръци, 50 Цигани |
400 Grecs, 50 Tsiganes |
750 Ορθόδοξοι Έλληνες, 130 Μουσουλμάνοι |
|
470 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
635 |
211 |
μικτό |
173 |
207 |
397 |
597 |
|
Čiftlik [Αυστριακός Χάρτης] | Κάτω Λακκοβίκια [1920] |
Οφρίνιον το (1954) | Κάτω Λακκοβίκια τα [1940] | Κάτω Λακκοβίκια |
130 |
|
|
|
|
|
|
120 |
μικτό |
549 |
456 |
629 |
784 |
|
Κιουγκ Μαχαλές [1910] |
|
|
|
|
100 Μουσουλμάνοι |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Кочанъ (Коченъ) [1900] | Κότσανι [1910] | Κότσανη [1911] | Κότσιανη [1913] | Κότσανη [1920] |
Ακροβούνιον το [1940] | Ακροβούνι < Κότσανη [1928] |
240 |
200 Турци |
|
280 Μουσουλμάνοι |
|
250 Μωαμεθανοί |
278 |
214 |
προσφυγικό |
326 |
352 |
353 |
455 |
|
Κοτσκάρι [Χάρτης Κοντογόνη] | Kučkari [Αυστριακός Χάρτης] | Кучкаръ [1900] | Κουτσκάρι [1910] | Κοτσικάρι [1911] | Κοτσικάρη [1913] | Κοτσκάρι [1920] |
Ελαιοχώριον το [1940] | Ελαιοχώρι < Κοτσκάρι [1926] |
120 |
500 Мух. Българи |
|
400 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
350 Μωαμεθανοί |
396 |
359 |
προσφυγικό |
544 |
585 |
620 |
987 |
|
Κουλελί [Χάρτης Κοντογόνη] | Kulali [Αυστριακός Χάρτης] | Кулали [1900] | Κουλαλή [1910] | Κουλαλί [1911] | Κουλελή [1913] | Κουλαλή [1920] |
Πυργοχώριον το [1940] | Πυργοχώρι < Κουλαλή [1926] |
200 |
100 Турци |
|
200 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
210 Μωαμεθανοί |
198 |
153 |
προσφυγικό |
169 |
40 |
196 |
257 |
|
Λουγκούρ [Χάρτης Κοντογόνη] | Lungor [Αυστριακός Χάρτης] | Λουγκόρ [1910] | Λογγούρ Πασαλή (τσιφλίκιον ακατοίκητον) [1913] | Λογγούρ Πασαλή [1920] |
|
|
|
|
100 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
|
0 |
50 |
|
|
|
|
|
|
Μεντεσελί [Χάρτης Κοντογόνη] | Mentešeli [Αυστριακός Χάρτης] | Μεντιεσελί [1910] | Μεντεσελί [1911] | Μεντεσελή [1913] |
|
|
|
|
70 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
25 Μωαμεθανοί |
30 |
|
|
|
|
|
|
|
Μεσελί [Χάρτης Κοντογόνη] | Meseli [Αυστριακός Χάρτης] | Мешели [1900] | Μισελή [1910] | Μισελί [1911] | Μισελή [1913] | Μισελλή [1920] |
Δρυάδα < Μισσελή [1926] |
|
160 Турци |
|
150 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
130 Μωαμεθανοί |
152 |
57 |
προσφυγικό |
78 |
89 |
91 |
|
|
Μεσορόπη [Χάρτης Κοντογόνη] | Kosorup (Mesoropi) [Αυστριακός Χάρτης] | Кусоробъ (Косрупъ) [1900] | Koussorob (Kosroup) [1905] | Μεσορόπη [1910] | Μεσορόπι [1911] | Μεσωρόπη [1913] | Μεσωρόπη [1920] |
Μεσοροπή η [1940] | Μεσορώπη |
360 |
780 Хр. Гръци |
755 Grecs |
1.750 ορθόδοξοι Έλληνες |
χ (χριστιανικό) |
1.517 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
1.478 |
866 |
|
|
47 |
1.197 |
1.400 |
|
Μονόλιθος Μπόμπλιανης [1913] | Μονόλιθος Μπόμπλιανης [1920] |
Μονόλιθος Ακροποτάμου < Μονόλιθος Μπόμπλιανης [1928] |
240 |
|
|
|
|
|
0 |
70 |
|
|
432 |
594 |
|
|
Μονόλιθος Φτέρης [1913] | Μονόλιθος Φτέρης [1920] |
|
|
|
|
|
|
|
0 |
37 |
|
|
|
|
|
|
Μουσουτσελί [Χάρτης Κοντογόνη] | Misir Čiftl. Αυστριακός Χάρτης] | Μουσουτσελή [1910] | Μισίρ Τσολού [1911] | Μισέρ Τσουλού [1913] |
|
|
|
|
70 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
60 Μωαμεθανοί |
39 |
|
|
|
|
|
|
|
Μουστένι [Χάρτης Κοντογόνη] | Mustenja ( Meštjan) [Αυστριακός Χάρτης] | Мощиянъ (Мищена) [1900] | Mochtian (Michtena) [1905] | Μουσθάνια [1910] | Μουσθένη [1911] | Μουσθένη [1913] | Μουσθένη [1920] |
Μουσθένη η [1940] | Μουσθένη |
240 |
900 Турци, 1.300 Хр. Гръци |
1.525 Grecs |
500 Έλληνες και 900 Μουσουλμάνοι |
μ (μικτό) |
440 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 917 Μωαμεθανοί |
1.733 |
1.342 |
μικτό |
324 |
983 |
1.655 |
1.982 |
|
Μπόμπλιανη [Χάρτης Κοντογόνη] | Boblen (Povljani) [Αυστριακός Χάρτης] | Бобленъ [1900] | Boblen [1900] | Μπόμπλικος [1910] | Μπόμλπιανη [1911] | Μπομπλιανη [1913] | Μπόμπλιανη [1920] |
Ακροπόταμος ο [1940] | Ακροπόταμος < Μπόμπλιανη [1928] |
|
150 Турци, 400 Хр. Гръци |
550 Grecs |
80 Ορθόδοξοι Έλληνες, 300 Μουσουλμάνοι |
μ (μικτό) |
60 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 438 Μωαμεθανοί |
395 |
302 |
προσφυγικό |
436 |
|
|
772 |
|
Νικίσιανη [Χάρτης Κοντογόνη] | Nikisjan [Αυστριακός Χάρτης] | Никишянъ (Никша) [1900] | Nikichian (Nikcha) [1905] | Νικήσανι [1910] | Νικήσιανη [1911] | Νικήσανι [1913] | Νικήσιανη [1920] |
Νικήσιανη η [1940] | Νικήσιανη |
240 |
860 Хр. Гръци |
860 Grecs |
1.600 Ορθόδοξοι Έλληνες |
|
1.847 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
1.777 |
1.632 |
|
|
132 |
2.331 |
3.257 |
|
Tuzla Čiftl. [Αυστριακός Χάρτης] | Нузла Чифликъ [1900] | Νουσλά [1911] | Νούζλα [1913] | Νουζλά [1920] |
Άγιος Ανδρέας ο [1940] | Άγιος Ανδρέας < Νουζλάς [1928] |
80 |
|
|
|
|
30 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
0 |
162 |
προσφυγικό |
193 |
49 |
217 |
335 |
|
Ορτά Μαχαλάς |
|
|
|
|
700 Μουσουλμάνοι |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Ορφάνι [Χάρτης Κοντογόνη] | Orfano [Αυστριακός Χάρτης] | Орфанъ [1900] | Όρφανο [1910] | Ορφάνι [1913] | Ορφάνι [1920] |
Ορφάνιον το [1940] | Ορφάνιον |
60 |
20 Турци |
|
400 Ορθόδοξοι Έλληνες, 199 Μουσουλμάνοι |
μ (μικτό) |
|
207 |
82 |
μικτό |
119 |
118 |
281 |
476 |
|
Ορφάνι Τσιφλίκ [1913] | Ορφανί [1911] | Ορφάν Τσιφλίκ [1920] |
|
|
|
|
|
|
0 |
0 |
29 |
|
|
|
|
|
|
Οσμανλή [Χάρτης Κοντογόνη] | Osmanli [Αυστριακός Χάρτης] | Османли [1900] | Οσμανλή [1910] | Οσμανλί [1911] | Οσμανλή [1913] | Οσμανλή [1920] |
Χρυσόκαστρον το [1940] | Χρυσόκαστρον < Οσμανλή [1926] |
200 |
300 Турци |
|
250 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
190 Μωαμεθανοί |
193 |
186 |
προσφυγικό |
202 |
283 |
285 |
418 |
|
Παληοχώρι [Χάρτης Κοντογόνη] | Paliohora [Αυστριακός Χάρτης] | Палихоръ [1900] | Palihor [1905] | Παληοχώρι [1911] | Παλαιοχώριον [1913] | Παλαιοχώρι [1920] |
Παλαιοχώριον το [1940] | Παλαιοχώριον < Αντιφίλιπποι [1926] |
240 |
450 Турци, 500 Хр. Гръци |
500 Grecs |
|
|
530 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 677 Μωαμεθανοί |
1.265 |
622 |
μικτό |
662 |
1.051 |
1.892 |
2.634 |
|
Pezogori (Pudohor) [Αυστριακός Χάρτης] | Подохоръ (Будохоръ) [1900] | Podohor (Boudohor) [1905] | Ποδογόργιανι [1910] | Ποδογόριανη [1911] | Ποδογόριανη [1913] | Ποδογόργιανη [1920] |
Ποδοχώριον το [1940] | Ποδοχώριον < Ποδογόριανη [1926] |
300 |
200 Турци, 450 Хр. Гръци |
505 Grecs |
900 Ορθόδοξοι Έλληνες, 300 Μουσουλμάνοι |
|
680 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 470 Μωαμεθανοί |
1.035 |
538 |
μικτό |
390 |
432 |
1.066 |
1.336 |
|
Πράβιον (Πράβιστα) [Χάρτης Κοντογόνη] | Pravišta (Pravi) [Αυστριακός Χάρτης] | Правища [1900] | Pravichta [1905] | Πράβιον [1910] | Πράβιον [1911] | Πράβιον [1913] | Πράβιον [1920] |
Ελευθερούπολις η [1940] | Ελευθερούπολις < Πράβι [1929] |
80 |
1250 Турци, 1.100 Хр. Гръци, 1.200 Цигани |
1.100 Grecs, 1.200 Tsiganes |
|
μ (μικτό) |
1.510 Ελληνόφωνοι Έλληνες, 544 Μωαμεθανοί |
3.113 |
2.389 |
μικτό |
745 |
2.108 |
4.612 |
4.999 |
|
Ραχιμλή [Χάρτης Κοντογόνη] | Rahimli [Αυστριακός Χάρτης] | Рехимли [1900] | Ρεχιμλή [1911] | Ρεχιμλή [1913] | Ρεχιμλή [1920] |
Μεσιά η [1940] | Μεσιά < Ριχιμλή [1926] |
180 |
240 Турци |
|
|
τ (τουρκικό) |
95 Μωαμεθανοί |
120 |
109 |
προσφυγικό |
142 |
143 |
182 |
241 |
|
Σαμόκοβο [Χάρτης Κοντογόνη] | Samokovo [Αυστριακός Χάρτης] | Самоковъ [1900] Σαμόκοβον [1910] | Σαμάκοβο [1911] | Σαμόκοβον [1913] | Σαμόκοβο [1920] |
Δωμάτια τα [1940] | Δωμάτια < Σαμάκοβον [1926] |
180 |
1.000 Турци |
|
2.300 Μουσουλμάνοι |
|
937 Μωαμεθανοί |
843 |
663 |
μικτό |
800 |
708 |
903 |
1.157 |
|
Σαρλί [Χάρτης Κοντογόνη] | Sarli [Αυστριακός Χάρτης] | Сърли [1900] | Σαρλί [1910] | Σαρλί [1911] | Σαρλή [1913] | Σαρλή [1920] |
Κοκκινοχώριον το [1940] | Κοκκινοχώρι < Σαρλή [1926] |
400 |
125 Турци |
|
350 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
317 Μωαμεθανοί |
321 |
270 |
προσφυγικό |
115 |
131 |
212 |
210 |
|
Συνοικία Ελευθερών [1913] |
|
|
|
|
|
|
|
1.079 |
|
|
|
|
|
|
|
Τόβλιανη [Χάρτης Κοντογόνη] | Tovljani (Dolja) [Αυστριακός Χάρτης] | Толиянъ (Толенъ) [1900] | Τόβλιανη [1911] | Τόβλιανη [1913] | Τόβλιανη [1920] |
Εξοχή η [1940] | Εξοχή < Τόβλιανη [1928] |
80 |
320 Турци |
|
|
τ (τουρκικό) |
200 Μωαμεθανοί |
180 |
209 |
προσφυγικό |
172 |
243 |
243 |
387 |
|
Tuzla Čiftl. [Αυστριακός Χάρτης] | Τούζλα [1913] | Τούζλα [1920] |
|
|
|
|
|
|
|
0 |
100 |
|
|
|
|
|
|
Τσίστα [Χάρτης Κοντογόνη] | Čista [Αυστριακός Χάρτης] | Чиста [1900] | Tchista [1905] | Τσίτσα [1910] | Τσιούστι [1911] | Τσιούτη [1913] | Τσιούστη [1920] |
Φωλέα η [1940] | Φωλέα < Τσιούστη [1928] |
300 |
85 Хр. Гръци |
100 Grecs |
100 Ορθόδοξοι Έλληνες |
|
65 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
122 |
155 |
προσφυγικό |
60 |
137 |
190 |
567 |
|
Τσιτακλί [Χάρτης Κοντογόνη] | Čitakli [Αυστριακός Χάρτης] | Четакли (Чатакли) [1900] | Τσιτακλή [1910] | Τσιτακλη [1911] | Τσιτακλή [1913] | Τσιτακλή [1920] |
Μελισσοκομείον το [1940] | Μελισσοκομειό < Τσιτακλή |
160 |
350 Турци |
|
600 Μουσουλμάνοι |
τ (τουρκικό) |
320 Μωαμεθανοί |
287 |
220 |
προσφυγικό |
238 |
105 |
307 |
397 |
|
Чифликъ [1900] | Τσιφλίκι [1911] | Τσιφλίκι [1913] | Τσιφλίκι [1920] |
Τρίτα η [1940] | Τρίτα < Τσιφλίκ [1926] |
365 |
66 Цигани |
|
|
|
150 Μωαμεθανοί |
154 |
71 |
προσφυγικό |
48 |
0 |
110 |
119 |
|
Φτέρη [Χάρτης Κοντογόνη] | Fteri [Αυστριακός Χάρτης] | Фтиръ [1900] | Phtir [1905] | Θέρη [1910] | Φτέρη [1911] | Φτέρη [1913] |
|
|
110 Хр. Гръци |
110 Grecs |
160 Ορθόδοξοι Έλληνες |
χ (χριστιανικό) |
100 Ελληνόφωνοι Έλληνες |
166 |
|
|
|
|
|
|
|
Χατζηλάρ [Χάρτης Κοντογόνη] | Hadžilar [Αυστριακός Χάρτης] | Мурсали [1900] | Μουρσαλί [1910] | Μουρσαλή [1911] | Μουρσαλή [1913] | Μουρσαλή [1920] |
Μονοκαρυδιά η [1940] | Μονοκαρυδιά < Μουρσαλή [1926] |
140 |
200 Турци |
|
350 Μουσουλμάνοι |
|
80 Μωαμεθανοί |
83 |
59 |
προσφυγικό |
66 |
62 |
73 |
71 |
|
|
Λουτρά Ελευθερών τα [1940] | Λουτρά Ελευθερών |
20 |
|
|
|
|
|
|
|
προσφυγικό |
36 |
0 |
29 |
87 |
|
|
Νέα Ηρακλίτσα η [1940] | Νέα Ηρακλείτσα |
10 |
|
|
|
|
|
|
|
προσφυγικό |
395 |
366 |
389 |
470 |
Οι πληροφορίες για τη θρησκεία, τη γλώσσα και την αναγκαστική προσφυγιά (που ο ελληνικός και ο τουρκικός εθνικισμός επέβαλε στους λαούς), σημειώνονται από μένα πάνω στον αυστριακό χάρτη.
Ο αριθμός δίπλα στο κόκκινο βέλος, είναι εκείνος των μουσουλμάνων που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την Ελλάδα και να καταφύγουν στην Τουρκία.
Ο αριθμός δίπλα στο κίτρινο βέλος, είναι εκείνος των ορθόδοξων χριστιανών που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν την Τουρκία (κυρίως) και να καταφύγουν στην Ελλάδα.
Τα διαφορετικά χρώματα των οικισμών, δείχνουν τη σύνθεση του πληθυσμού σύμφωνα με τη θρησκεία και τη γλώσσα, στην προ των βαλκανικών πολέμων περίοδο και εξηγούνται στο υπόμνημα στο χάρτη.
Στην επίσημη Στατιστική του Βιλαετείου Θεσσαλονίκης, στατιστική που αφορά τη διάκριση του πληθυσμού κατά θρησκευτική κοινότητα και έχει μεταφραστεί και δημοσιευτεί από το Υπουργείο Στρατιωτικών (με πρόλογο του λοχαγού Γεωργίου Μαστραπά) στην Αθήνα το 1910, υπάρχουν τα εξής συγκεντρωτικά για τον πληθυσμό του καζά Πραβίου:
|
|
εντόπιοι |
ξένοι |
||||
|
θρησκείες ή εθνικότητες |
άνδρες |
γυναίκες |
άθροισμα |
άνδρες |
γυναίκες |
άθροισμα |
|
Οθωμανοί |
5.328 |
5.160 |
10.488 |
167 |
75 |
242 |
|
Έλληνες Ορθόδοξοι |
3.883 |
3.684 |
7.567 |
201 |
81 |
282 |
|
Έλληνες Καθολικοί |
|
|
|
|
|
|
|
Βλάχοι |
60 |
46 |
106 |
1 |
|
1 |
|
Εξαρχικοί |
|
|
|
48 |
|
48 |
|
Αρμένιοι |
|
|
|
1 |
|
1 |
|
Εβραίοι |
4 |
1 |
5 |
3 |
1 |
4 |
|
Αθίγγανοι Χριστιανοί |
405 |
367 |
772 |
3 |
1 |
4 |
|
Ξένοι υπήκοοι |
|
|
|
|
|
|
|
μερικό άθροισμα |
9.680 |
9.258 |
18.938 |
424 |
158 |
582 |
|
γενικό άθροισμα |
19.520 |
|||||
Στα γενικά συγκεντρωτικά στοιχεία της απογραφής του 1928, για την επαρχία Παγγαίου, στοιχεία που δεν αναλύονται κατά οικισμό, έχουμε τα ακόλουθα.
Ο πραγματικός πληθυσμός των προσφύγων στην επαρχία Παγγαίου κατά την απογραφή του 1928 ήταν 16.367 άτομα, επί συνολικού πληθυσμού 26.015 ατόμων. Από τους πρόσφυγες αυτούς, 1.673 είχαν έρθει στη χώρα πριν τη «μικρασιατική καταστροφή» (1922) και 14.694 μετά.
Η διάκριση του πληθυσμού, κατά θρησκεία και γλώσσα, ήταν:
24.135 ορθόδοξοι ελληνικής γλώσσας. Αριθμός αμφισβητούμενος, καθώς συστηματικά «φουσκωνόταν» από τη Στατιστική Υπηρεσία για εθνικούς λόγους. Εδώ μέσα βρίσκονται τόσο οι γηγενείς Ρομιοί, όσο και οι Ρομιοί που ήρθαν σαν πρόσφυγες.
1.497 ορθόδοξοι τουρκικής γλώσσας. Πρόκειται για χριστιανούς Τούρκους, που οι περισσότεροι ήρθαν ως πρόσφυγες από την Τουρκία. Είναι απόγονοι παλιών τουρκόφωνων βυζαντινών πληθυσμών. Ο απογραφικός αριθμός τους μειώνεται από τη Στατιστική Υπηρεσία, για τον αντίθετο ακριβώς εθνικό λόγο, από αυτόν της διόγκωσης του αριθμού των «ελληνόφωνων».
254 ορθόδοξοι αρμενικής γλώσσας, πρόσφυγες.
Ακόμα καταγράφονται στην επαρχία, 76 ορθόδοξοι κουτσοβλαχικής γλώσσας (: ρουμανίζοντες Βλάχοι) και 53 άλλοι διάφοροι.
Στην απογραφή του 1928, ο πληθυσμός διακρίνεται επίσης σύμφωνα με τον τόπο που είχε γεννηθεί κάθε άτομο. Από τους 26.015 απογραφέντες λοιπόν στην επαρχία Παγγαίου, 12.218 είχαν γεννηθεί εντός των συνόρων (που είχε η Ελλάδα το 1928) και 13.797 είχαν γεννηθεί στο εξωτερικό.
Από τους γεννηθέντες εντός, 9.391 είχαν γεννηθεί στον οικισμό που απογράφηκαν, 577 σε άλλο οικισμό της επαρχίας Παγγαίου, 251 σε άλλη επαρχία του νομού Καβάλας, 951 σε άλλο νομό της Μακεδονίας, 269 σε κάποιο νησί του Αιγαίου, 108 στη Δυτική Θράκη, 111 στη Θεσσαλία, 228 στην Ήπειρο, 184 στη Στερεά και την Εύβοια, 84 στην Πελοπόννησο, 25 στην Κρήτη, 26 στα Ιόνια και 13 στις Κυκλάδες.
Από τους γεννηθέντες εκτός επικράτειας, 7.640 είχαν γεννηθεί στη Μικρά Ασία, 3.506 στη Θράκη, 1.935 στον Πόντο, 154 στην Κωνσταντινούπολη, 275 στη Βουλγαρία, 72 στην Αλβανία, 94 στον Καύκασο, 54 στη Ρωσία, 37 στη Γιουγκοσλαβία, 16 στην Κύπρο και 14 σε διάφορα άλλα μέρη.
12.4.2011