Skip to main content

Οικισμοί της Θεσσαλονίκης που αρχίζουν από Γ

 

Οικισμοί της Θεσσαλονίκης που αρχίζουν από Γ

 

Δημήτρη Λιθοξόου

 

 

Γενί Κιόι ή Αγία Παρασκευή (Jeni Kjoj, Аjia Paraskevi / Јени Ќој, Ајиа Параскеви). Διατηρήθηκε επίσημα το όνομα Αγία Παρασκευή. Ήταν τσιφλίκι στο οποίο υπήρχαν λίγοι χριστιανοί Έλληνες. Το 1912 ο πληθυσμός του ήταν περίπου 100 άτομα. Το 1923-1924 το ελληνικό κράτος εγκατέστησε εδώ ελληνόφωνους πρόσφυγες, κυρίως από τη Θράκη και τη Μικρά Ασία. Το 1928 τα 2/3, από τους σχεδόν 640 κατοίκους του χωριού, ήταν πρόσφυγες.

 

Πηγές:

Jeniköj (Aja Paraskevi) [Αυστριακός Χάρτης, φ. Athos].

Μποντούρ ή Αγία Παρασκευή: Στα τέλη του 15 αιώνα είχε 8 χριστιανικά σπίτια. Το 1771 το Yeni Köy ήταν τσιφλίκι με χριστιανούς κατοίκους [Δημητριάδης, 400, 426].

Ени Кьой, Солунска Каза / Гелимерска Нахия, 121 χριστιανοί Βούλγαροι [Кънчов 1900, 142].

Yeni Keuy, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 105 Έλληνες. Υπήρχε ένα ελληνικό σχολείο με δύο δασκάλους και 45 μαθητές [Brancoff 1905, 220-221].

Νεοχώρι, τμήματος Καλαμαριάς: «801 ορθόδοξοι Έλληνες» [Χαλκιόπουλος 1910, 5].

Γενή Κιόι (Αγία Παρασκευή), καζά Θεσσαλονίκης, τσιφλίκι 12.119 στρεμμάτων, με 30 οικοδομές, αξίας 727.281 γροσίων [Παλαμιώτης 1914, 80].

Αγία Παρασκευή, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 48 κάτοικοι (23 άρρενες και 25 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Αγία Παρασκευή, κοινότητος Βασιλικών, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Αγία Παρασκευή, κοινότητος Βασιλικών, κάτοικοι 180 (101 άρρενες, 79 θήλεις) [Απογραφή 1920, 114].

Αγία Παρασκευή, γραφείου Θεσσαλονίκης, 134 προσφυγικές οικογένειες – 537 άτομα, αμιγής προσφυγικός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 5].

Γενήκιοϊ (Αγία Παρασκευή), πρόσφυγες: 77 οικογένειες Θρακών (276 άτομα), 48 οικογένειες Μικρασιατών (203 άτομα), 12 οικογένειες Ποντίων (28 άτομα) και 1 οικογένεια εκ Βουλγαρίας (5 άτομα). Από τις θρακιώτικες οικογένειες, 45 ήταν ελληνόφωνες από το Πλαγιάρι (Μπουλαΐρ), 12 ελληνόφωνες από το Σουμπάσκιοϊ και 7 ελληνόφωνες από την Περίσταση (Περίστα ή Σάρκιοϊ). Από τις μικρασιατικές οικογένειες, 25 ήταν ελληνόφωνες από το Ιντζέκιοϊ [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 7, 283-287, 426, 471-472].

Αγία Παρασκευή, κοινότητος Βασιλικών. Πραγματικός πληθυσμός 643 (333 άρρενες και 310 θήλεις), εκ των οποίων 413 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (217 άρρενες και 226 θήλεις). Υπήρχαν 634 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 9 δημότες άλλων δήμων [Απογραφή 1928, 234].

Αγία Παρασκευή, Αγίας Παρασκευής [Διοικητικά 1935, 134].

Αγία Παρασκευή, κοινότητος Αγίας Παρασκευής. Πραγματικός πληθυσμός 805 κάτοικοι (411 άρρενες και 394 θήλεις) [Απογραφή 1940, 163].

Ени Ќој: Οικισμός χριστιανών Ελλήνων. Στο χωριό εγκαταστάθηκαν και πρόσφυγες το 1922 [Симовски, 319].

Αγία Παρασκευή: Οικισμός του δήμου Βασιλικών, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Αγίας Παρασκευής, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 95. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 841, 1961: 810, 1971: 655, 1981: 627, 1991: 711 [Σταματελάτου, 7].

 

Γενί Κιόι ή Νόβο Σέλο ή Νεοχωρούδα (Jeni Kjoj, Novo Selo, Neohorudha / Јени Ќој, Ново Село, Неохоруда). Διατηρήθηκε επίσημα το όνομα Νεοχωρούδα. Πρόκειται για ένα μεγάλο χωριό, οι κάτοικοι του οποίου έχουν ως μητρική γλώσσα τη μακεδονική. Πριν τους βαλκανικούς πολέμους ζούσαν εδώ 800 περίπου άτομα, διακρινόμενα σε εξαρχικούς και πατριαρχικούς χριστιανούς. Μερικές οικογένειες έφυγαν κατά τη διάρκεια του μεσοπολέμου για τη Βουλγαρία. Το 1928 ο οικισμός είχε περίπου 900 κατοίκους.

 

Πηγές:

Jeniköj [Αυστριακός Χάρτης, φ. Saloniki].

Νεοχωρούδα (χριστιανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Θεσσαλονίκη].

Yeni Köy: Το 1771 ήταν ένα χριστιανικό χωριό. Tο 1862 ήταν ένα χωριό με 76 χριστιανικά σπίτια [Δημητριάδης, 422, 437].

Ново Село (Ени Кьой), Солунска Каза, 772 χριστιανοί Βούλγαροι [Кънчов 1900, 141].

Novo Selo, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 1.016 Βούλγαροι (552 εξαρχικοί και 464 πατριαρχικοί). Υπήρχε ένα βουλγάρικο σχολείο με ένα δάσκαλο και 44 μαθητές και ένα ελληνικό σχολείο με ένα δάσκαλο και 45 μαθητές [Brancoff 1905, 218-219].

Έκθεση Σάρρου: «Νεοχωρούδα (κρατεί η σλαβομακεδονική διάλεκτος), 24 Μαΐου 1906. Κεφαλοχώρι μετά οικιών ελληνιζουσών μεν 83, σχισματικών δε 35. Μαθηταί εγγραφέντες ημέτεροι 74 (ων 36 θήλεις). Διδάσκαλοι 2. Μαθηταί Βουλγάρων 20, διδάσκαλοι 2.» [Παπαδόπουλος, 120].

Νεοχωρούδα, βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης: «648 ορθόδοξοι Έλληνες και 35 Σχισματικοί Βουλγαρίζοντες. Ο ναός επί επταετίαν κλεισθείς, απεδόθη το 1902 εις την Ελληνικήν Κοινότητα, ένεκα της εις την ορθοδοξίαν προσχωρήσεως των σχισματικών. Αλλά τω 1907 αναπτυχθείσης εκ νέου σχισματικής ομάδος, διαταγή του Χιλμή Πασά εισεχώρησαν και οι σχισματικοί, εκκλησιαζόμενοι ήδη εξ υπαμοιβής» [Χαλκιόπουλος 1910, 3].

Νεοχωρούδα, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 727 κάτοικοι (362 άρρενες και 365 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 12].

Νεοχωρούδα, κοινότητος Νεοχωρούδας, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Νεοχωρούδα, κοινότητος Νεοχωρούδας, κάτοικοι 884 (439 άρρενες, 445 θήλεις) [Απογραφή 1920, 116].

Νεοχωρούδα: Ρευστοποιήθηκαν 8 περιουσίες κατοίκων που μετανάστευσαν με τις οικογένειές τους στη Βουλγαρία [Μιχαηλίδης, 197].

Νεοχωρούδα, γραφείου Θεσσαλονίκης, 3 προσφυγικές οικογένειες – 9 άτομα, μικτός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 43]. Νεοχωρούδα, πρόσφυγες: 4 οικογένειες εκ Βουλγαρίας (12 άτομα). Μέχρι το 1931 οι οικογένειες αυτές μετοίκισαν σε διάφορα μέρη [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 6, 122].

Νεοχωρούδα, κοινότητος Νεοχωρούδας. Πραγματικός πληθυσμός 919 (462 άρρενες και 457 θήλεις), εκ των οποίων 7 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (5 άρρενες και 2 θήλεις). Υπήρχαν 899 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 20 δημότες άλλων δήμων. Οι απογραφέντες αλλού δημότες ήταν 127 [Απογραφή 1928, 236].

Νεοχωρούδα, Νεοχωρούδας [Διοικητικά 1935, 137]. Νεοχωρούδα, κοινότητος Νεοχωρούδας. Πραγματικός πληθυσμός 1.138 κάτοικοι (607 άρρενες 531 θήλεις) [Απογραφή 1940, 166].

Novo Selo (Ени Ќој): καθαρά χριστιανικό μακεδονικό χωριό [Симовски, 336].

Νεοχωρούδα: Οικισμός του δήμου Καλλιθέας, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Νεοχωρούδας, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 220. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 1.235, 1961: 1.258, 1971: 1.212, 1981: 1.195, 1991: 1.430 [Σταματελάτου, 544].

 

Γενί Μαχαλέ / Jeni Mahale / Јени Махале. Μετονομάστηκε σε Πετρωτό και στη συνέχεια σε Πετρωτόν. Μέχρι το 1912 ζούσαν εδώ περίπου 100 μουσουλμάνοι Τούρκοι. Αυτοί, μετά τους βαλκανικούς πολέμους, εγκατέλειψαν το χωριό τους και έφυγαν στην Τουρκία. Η ελληνική διοίκηση εγκατέστησε στα σπίτια τους ισάριθμο αριθμό ελληνόφωνων χριστιανών προσφύγων, από δύο χωριά της Τραπεζούντας.

 

Πηγές:

Ilidžeharabati [Αυστριακός Χάρτης, φ. Saloniki].

Γενή Μαχ ή Λούτζια (μουσουλμανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Θεσσαλονίκη].

Γενή Μααλέ, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 85 κάτοικοι (45 άρρενες και 40 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γενή Μαχαλέ Θεσσαλονίκης, εγκαταλειμμένο, 22 προσφυγικές οικογένειες (75 άτομα) [Πρόσφυγες 1915, 26, 36].

Γενή Μαχαλά, κοινότητος Μπάλτζης, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Јени Кеј, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 20 σπίτια μουσουλμάνων Τούρκων. Μετά τους βαλκανικούς πολέμους: 30 σπίτια χριστιανών Ελλήνων προσφύγων [Милојевић, 35].

Γενή Μαχαλά, κοινότητος Μπάλτζης, κάτοικοι 53 (28 άρρενες, 25 θήλεις) [Απογραφή 1920, 115].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Γενή Μαχαλά της κοινότητος Μπάλτζης (Μελισσοχωρίου), μετονομάζεται εις Πετρωτό (Υποδιοίκησις Θεσσαλονίκης)», διάταγμα 31.8.1926 (ΦΕΚ 346/4.10.1926) [Χουλιαράκης 1975, 259].

Γενή Μαχαλέ (Πετρωτό), γραφείου Θεσσαλονίκης, 21 προσφυγικές οικογένειες – 83 άτομα, αμιγής προσφυγικός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 50].

Γενή Μαχαλέ (Πετρωτό), 18 οικογένειες Ποντίων (55 άτομα). Όλες οι οικογένειες ήταν ελληνόφωνες. Οι 16 ήταν από το Κάγιατλι και οι 2 από το Κιζιλτζά Χασάν [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 6, 144, 145].

Πετρωτό, κοινότητος Μελισσοχωρίου. Πραγματικός πληθυσμός 112 (66 άρρενες και 46 θήλεις), εκ των οποίων 10 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (5 άρρενες και 5 θήλεις). Υπήρχαν 82 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 30 δημότες άλλων δήμων [Απογραφή 1928, 235].

Πετρωτό (Γενή Μαχαλά), Μεσιού (Τζουμά) [Διοικητικά 1935, 137].

Πετρωτόν, κοινότητος Μεσιού. Πραγματικός πληθυσμός 165 κάτοικοι (80 άρρενες και 85 θήλεις) [Απογραφή 1940, 167].

Ени Махала: Ήταν ένας μουσουλμανικός τουρκικός οικισμός. Το 1924 οι μουσουλμάνοι κάτοικοί του έφυγαν στην Τουρκία και στη θέση τους ήρθαν χριστιανοί πρόσφυγες από τον Πόντο [Симовски, 319].

Πετρωτό (Γενή Μαχαλά): Οικισμός του δήμου Καλλιθέας, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Μεσαίου, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 170. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 298, 1961: 286, 1971: 191, 1981: 210, 1991: 232 [Σταματελάτου, 617].

 

Γεντικλή / Jedikli / Једикли. Μετονομάστηκε σε Κάτω Περιστερά. Το 1912 ζούσαν εδώ περίπου 80 μουσουλμάνοι Τούρκοι, οι οποίοι μετά τους βαλκανικούς πολέμους έφυγαν στην Τουρκία. Το ελληνικό κράτος εγκατέστησε στα σπίτια τους τρεις χριστιανικές προσφυγικές οικογένειες από τη Θράκη. Ο προσφυγικός οικισμός διαλύθηκε το 1936.

 

Πηγές:

Jedikler [Αυστριακός Χάρτης, φ. Saloniki].

Gedikli: συνοικισμός με 12 μουσουλμανικά σπίτια το 1862 [Δημητριάδης, 450].

Γεδικλή, καζά Θεσσαλονίκης: «25 Μουσουλμάνοι» [Χαλκιόπουλος 1910, 6].

Гидикли, Солунска Каза / Гелимерска Нахия, 80 Τούρκοι [Кънчов 1900, 142].

Γεντικλή, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 48 κάτοικοι (24 άρρενες και 25 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γεδικλή, κοινότητος Βασιλικών, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Γεδικλή της κοινότητος Βασιλικών μετονομάζεται εις Κάτω Περιστερά (Επαρχία Θεσσαλονίκης)», διάταγμα 12.3.1928 (ΦΕΚ 81/14.5.1927) [Χουλιαράκης 1975, 317].

Γεδικλή (Κάτω Περιστερά), γραφείου Θεσσαλονίκης, 3 προσφυγικές οικογένειες – 13 άτομα, αμιγής προσφυγικός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 25].

Γεδικλή (Κάτω Περιστερά), πρόσφυγες: 3 οικογένειες Θρακών (13 άτομα). «Ο μικρός ούτος οικισμός διελύθη το 1936, διότι αι δύο εκ των οικογενειών τούτων, των προερχομένων εκ Περιστάσεως, έφυγον και εγκαταστάθηκαν εις Λακκιάν (Τροχανλή) και εις Περίστασιν Κατερίνης (του Πέτρου Ανθουλιά και του Αναστασίου), αγνώστου επωνύμου). Η τρίτη οικογένεια του Ζαφειρίου Θεοφιλίδου, εξακολούθει μόνη παραμένουσα εις την Κάτω Περιστέραν» [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 7, 292].

Κάτω Περιστερά, κοινότητος Βασιλικών. Πραγματικός πληθυσμός 31 (23 άρρενες και 8 θήλεις), εκ των οποίων 13 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (6 άρρενες και 7 θήλεις). Και οι 31 ήταν δημότες παρόντες στην κοινότητα [Απογραφή 1928, 234].

Κάτω Περιστέρα (Γεδικλή), Βασιλικών [Διοικητικά 1935, 135].

Едикли (Једикли): Ήταν ένας μουσουλμανικός τουρκικός οικισμός. Το 1922 οι μουσουλμάνοι κάτοικοί του έφυγαν στην Τουρκία [Симовски, 284].

 

Γιαϊλατζίκ / Jajladžik / Јајлаџик. Μετονομάστηκε Φίληρος και στη συνέχεια Φίλυρον. Στους σύγχρονους οδικούς χάρτες αναγράφεται ως Φίλυρο. Ήταν ένας μεγάλος οικισμός. Το 1912 ζούσαν εδώ 650 περίπου μουσουλμάνοι Τούρκοι. Μετά τους βαλκανικούς πολέμους οι μουσουλμάνοι κάτοικοί του έφυγαν για την Τουρκία. Στα σπίτια τους εγκαταστάθηκαν χριστιανοί πρόσφυγες, από δύο χωριά του Καυκάσου, ομιλητές της ποντιακής διαλέκτου.

 

Πηγές:

Jajladžik [Αυστριακός Χάρτης, φ. Saloniki].

Γιαϊλατζίκ (μουσουλμανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Θεσσαλονίκη].

Yaylacık: Το 1771 ήταν ένα μουσουλμανικό χωριό [Δημητριάδης, 426].

Яйладжикъ, Солунска Каза / Вардарѝя, 497 Τούρκοι [Кънчов 1900, 142].

Γιαϊλατζήκ, επί του όρους Χορτιάτου: «665 Μουσουλμάνοι» [Χαλκιόπουλος 1910, 4].

Γιαλατζή, καζά Θεσσαλονίκης, τσιφλίκι 6.567 στρεμμάτων, με 28 οικοδομές, αξίας 511.175 γροσίων [Παλαμιώτης 1914, 80].

Γιαλιντζίκ, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 253 κάτοικοι (106 άρρενες και 147 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γιαλιτζήκ, κοινότητος Λαϊνών, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Γιαϊλατζίκ Θεσσαλονίκης, εγκαταλειμμένο, 50 προσφυγικές οικογένειες (243 άτομα) [Πρόσφυγες 1915, 26, 36].

Јајладžик, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 100 σπίτια μουσουλμάνων Τούρκων [Милојевић, 36].

Γιαλιτζήκ, κοινότητος Λαϊνών, κάτοικοι 361 (191 άρρενες, 170 θήλεις) [Απογραφή 1920, 115].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Γιαλιτζίκ υπαγόμενος εις την κοινότητα Λαϊνών της υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης εις Φίληρος (νομός Θεσσαλονίκης)», διάταγμα 9.2.1926 (ΦΕΚ 55/15.2.1926) [Χουλιαράκης 1975, 237].

Γιαλαδζίκ (Φίληρος), γραφείου Θεσσαλονίκης, 97 προσφυγικές οικογένειες – 365 άτομα, αμιγής προσφυγικός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 60].

Γιαλατζίκ (Φίληρος), 102 οικογένειες Καυκασίων (381 άτομα). Οι πρόσφυγες αυτοί μιλούσαν την ποντιακή διάλεκτο, προέρχονταν δε από τα χωριά Τσιπλαχλί και Κιουλεπέρτ [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 5, 38].

Φίληρος, κοινότητος Λαϊνών. Πραγματικός πληθυσμός 463 (228 άρρενες και 235 θήλεις), εκ των οποίων 19 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (7 άρρενες και 12 θήλεις). Υπήρχαν 395 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 68 δημότες άλλων δήμων [Απογραφή 1928, 235].

Φίληρος (Γιαλιτζήκ), Φιλήρου (Γιαλιτζήκ) [Διοικητικά 1935, 139].

Φίλυρον, κοινότητος Φιλύρου. Πραγματικός πληθυσμός 555 κάτοικοι (277 άρρενες και 278 θήλεις) [Απογραφή 1940, 167].

Јалиџик: Πριν τους βαλκανικούς πολέμους ήταν ένας μουσουλμανικός τουρκικός οικισμός. Στη συνέχεια οι μουσουλμάνοι κάτοικοί του το εγκατέλειψαν. Στη θέση τους ήρθαν πρόσφυγες από τον Καύκασο [Симовски, 322].

Φίλυρο (έως το 1928 Γιαλιτζήκ, έως το 1940 Φίληρος): Οικισμός του δήμου Χορτιάτη, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Φιλύρου, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 400. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 492, 1961: 519, 1971: 547, 1981: 1.019, 1991: 2.192 [Σταματελάτου, 771].

 

Γιαχγιαλί ή Άγιοβο (Jahjali, Ajovo / Јахлали, Ајово). Μετονομάστηκε Ακροποταμιά, στη συνέχεια Ασπροποταμιά και τελικά Ακπροπόταμος. Ήταν ένας μικτός οικισμός τουρκόφωνων μουσουλμάνων και μακεδονόφωνων χριστιανών. Οι τελευταίοι είχαν προσχωρήσει στην εξαρχία. Πριν τους βαλκανικούς πολέμους ζούσαν εδώ 100 περίπου μουσουλμάνοι και 70 χριστιανοί. Στη συνέχεια ο οικισμός εγκαταλείφθηκε από τους κατοίκους του. Η ελληνική διοίκηση εγκατέστησε στα σπίτια τους χριστιανούς πρόσφυγες. Το 1928 ο πληθυσμός του, προσφυγικού πια οικισμού, ήταν περίπου 430 άτομα.

 

Πηγές:

Jahjali (Jaicevo) [Αυστριακός Χάρτης, φ. Vodena].

Γιακαλή (μουσουλμανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Βοδενά].

Yahyalı: Το 1712 καταγράφονται εδώ 8 στρατιώτες Γιουρούκοι. Το 1771 ήταν ένα χριστιανικό χωριό-τσιφλίκι με χριστιανούς και μουσουλμάνους κατοίκους. Το Yahyalu ήταν το 1862 χωριό-τσιφλίκι με 11 μουσουλμανικά και 9 χριστιανικά σπίτια [Δημητριάδης, 404, 426, 442].

Yahlevo, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 32 εξαρχικοί Βούλγαροι [Brancoff 1905, 218-219].

Αΐοβον, μεταξύ Εχεδώρου και Αξιού: «105 Μουσουλμάνοι και 75 σχισματικοί Βουλγαρίζοντες» [Χαλκιόπουλος 1910, 5].

Κιαχαλή ή Αΐοβον, κοινότητος Βερλάντζης, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Ајиево, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 15 σπίτια χριστιανών Σλάβων και 5 μουσουλμάνων Τούρκων [Милојевић, 32].

Γιαχαλή ή Αΐοβον, κοινότητος Βερλάντζης, κάτοικοι 50 (28 άρρενες, 22 θήλεις) [Απογραφή 1920, 114].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Γιαχαλή της κοινότητος Αγιονερίου (πρώην Βερλάντζας), μετονομάζεται εις Ακροποταμιά (Νομός Θεσσαλονίκης)», διάταγμα 4.11.1927 (ΦΕΚ 306/22.12.1927) [Χουλιαράκης 1975, 313].

Γιαχαλή (Ακροποταμιά), γραφείου Αξιουπόλεως, 97 προσφυγικές οικογένειες – 377 άτομα, αμιγής προσφυγικός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 3].

Ασπροποταμιά, κοινότητος Αγιονερίου. Πραγματικός πληθυσμός 438 (209 άρρενες και 229 θήλεις), εκ των οποίων 176 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (84 άρρενες και 92 θήλεις). Υπήρχαν 425 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 13 δημότες άλλων δήμων [Απογραφή 1928, 233].

Ασπροποταμιά (Γιαχαλή), Προχώματος (Δογαντζή) [Διοικητικά 1935, 138].

Ακροπόταμος, κοινότητος Προχώματος. Πραγματικός πληθυσμός 657 κάτοικοι (314 άρρενες και 343 θήλεις) [Απογραφή 1940, 166].

Аиево (Ајово, Јахали): Το 1912 ήταν ένας μικτός οικισμός Μακεδόνων και Τούρκων. Οι περισσότεροι κάτοικοί του το εγκατέλειψαν μέχρι το 1920. Στη συνέχεια εποικίστηκε με άλλες οικογένειες [Симовски, 308].

Ακροπόταμος (έως το 1928 Γιαχαλή, έως το 1940 Ασπροποταμιά): Οικισμός του δήμου Κουφαλίων, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Προχώματος, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 45. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 668, 1961: 724, 1971: 652, 1981: 650, 1991: 653 [Σταματελάτου, 56].

 

Γιδά / Jidha / Jида. Μετονομάστηκε σε Αλεξάνδρεια. Πρόκειται για ένα χριστιανικό οικισμό γηγενών Ελλήνων, στον οποίο εγκαταστάθηκε ένας αριθμός προσφύγων το 1923-1924. Το 1912 είχε 700 κατοίκους. Το 1928 ο πληθυσμός του Γιδά ήταν περίπου 1.150 άτομα, εκ των οποίων τα 160 ήταν πρόσφυγες.

 

Πηγές:

Gida [Αυστριακός Χάρτης, φ. Vodena].

Γιδάς (χριστιανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Βοδενά].

Γιδά: «Κείται ½ ώραν Δ του άνω (Παληοχώρι) και είναι το μεγαλύτερον των χωρίων του Ουρουμλούκι, έχον 130 οικογενείας, εκκλησίαν, σχολείον αρρένων και άνδρας μαχίμους» [Σχινάς 1886, 176, 204].

Гида (Гидахоръ), Солунска Каза / Урумлъкъ, 410 χριστιανοί Έλληνες και 60 Τσιγγάνοι [Кънчов 1900, 142].

Guida, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 600 Έλληνες. Ένα ελληνικό σχολείο με δύο δασκάλους και 60 μαθητές [Brancoff 1905, 218-219].

Έκθεση Σάρρου: «Γιδάς (ελληνόφωνοι), 16 και 28 Μαΐου 1906. Οικίαι 115, κάτοικοι 660 Έλληνες. Μαθηταί εγγραφέντες 50 (ων 5 μόνον κοράσια), διδάσκαλος 1. Το χωρίον τσιφλίκι οθωμανικόν. Το κεντρικώτατον τούτο χωρίον του Ρουμλουκίου, εν ω από του έτους τούτου γίνεται και εβδομαδιαία αγορά (παζάρι), έχει σχολείον νεόδμητον λίθινον και εκκλησίαν κομψήν και ευρείαν, ιδρύματα των προοδευτικών και φιλοπόνων αυτού κατοίκων» [Παπαδόπουλος, 131].

Γηδάς, περιοχή Ρουμλουκίου: «Κωμόπολις κεντρικωτάτη του Ρουμλουκίου, μετ’ ομωνύμου σιδηροδρομικού σταθμού της γραμμής Θεσσαλονίκης-Μοναστηρίου, κλεις της συγκοινωνίας μεταξύ Θεσσαλονίκης και Κατερίνης. Κάτοικοι 700 ορθόδοξοι Έλληνες» [Χαλκιόπουλος 1910, 2].

Γιδά, καζά Θεσσαλονίκης, τσιφλίκι 19.806 στρεμμάτων, με 132 οικοδομές, αξίας 1.056.000 γροσίων [Παλαμιώτης 1914, 79].

Γιδά, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 715 κάτοικοι (356 άρρενες και 359 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γιδά, κοινότητος Γιδά, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Γιδάς, κοινότητος Γιδά, κάτοικοι 844 (431 άρρενες, 413 θήλεις) [Απογραφή 1920, 114].

Γιδάς, γραφείου Βερροιάς, 35 προσφυγικές οικογένειες – 134 άτομα, μικτός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 5].

Γιδά, κοινότητος Γιδά. Πραγματικός πληθυσμός 1.151 (594 άρρενες και 557 θήλεις), εκ των οποίων 163 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (93 άρρενες και 70 θήλεις). Υπήρχαν 1.006 δημότες παρόντες στην κοινότητα, 143 δημότες άλλων δήμων και 2 αλλοδαποί [Απογραφή 1928, 234].

Γιδά, Γιδά [Διοικητικά 1935, 135]. Γιδάς, κοινότητος Γιδά. Πραγματικός πληθυσμός 1.752 κάτοικοι (985 άρρενες και 767 θήλεις) [Απογραφή 1940, 164].

Μετονομασία: «Η πόλις Γιδά εν τη επαρχία και νομώ Ημαθίας, μετονομάζεται Αλεξάνδρεια, ο δε ομώνυμος δήμος, δήμος Αλεξανδρείας» βασιλικό διάταγμα 6.1.1953 (ΦΕΚ 10/16.1.1953) [Χουλιαράκης 1976, 83].

Гида: ελληνικό χωριό [Симовски, дел. 1, 8].

Αλεξάνδρεια (έως το 1940 Γιδά, έως το 1945 Γιδάς): πόλη του δήμου Αλεξανδρείας, του νομού Ημαθίας. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Αλεξανδρείας, της επαρχίας Ημαθίας. Υψόμετρο 10. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 3.038, 1961: 6.168, 1971: 8.199, 1981: 10.543, 1991: 12.109 [Σταματελάτου, 57].

 

Γιουντζιλάρ / Jundžilar / Јунцилар. Μετονομάστηκε σε Κόμινα και στη συνέχεια σε Κύμινα. Πρόκειται για ένα μεγάλο μακεδονόφωνο χριστιανικό χωριό, οι κάτοικοι του οποίου ήταν διαιρεμένοι, πριν τους βαλκανικούς πολέμους, σε πατριαρχικούς και ουνίτες. Ο πληθυσμός του το 1912 και το 1928 ήταν αντίστοιχα περίπου 1.200 και 1.500 άτομα.

 

Πηγές:

Jundžular [Αυστριακός Χάρτης, φ. Vodena].

Γιανιτσήδες ή Γιουντζουλάρ (χριστιανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Βοδενά].

Yundcılar: Το 1771 ήταν ένα χριστιανικό χωριό. Το 1862 ήταν ένα χριστιανικό χωριό με 109 σπίτια [Δημητριάδης, 422, 439].

Γεντσίδα: «Κεφαλοχώρι πεδινόν έχον 150 οικογενείας χριστιανικάς, κείμενον ¼ ώρας ΝΔ της Κολακιάς και 1 ½ ώραν αρκτικώς της ακτής. Προ εξαετίας ο ποταμός Αξιός (Βαρδάρ) έρρε Δ του χωρίου Γεντσίδα, ¾ της ώρας προς Ν αυτού, ηνούτο μετά του ποταμού Λουδίου (Καρά Ασμάκι). Επί της εγκαταλειφθείσης κοίτης ρέει νυν μικρόν ρεύμα. Ώραν προς νότον αυτής επί του ποταμού Λουδίου υπάρχει δημόσιος περαταριά (καράβι)» [Σχινάς 1886, 202].

Юнчии, Солунска Каза / Вардарѝя, 890 χριστιανοί Βούλγαροι [Кънчов 1900, 142].

Yountchiité, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 848 Βούλγαροι (640 πατριαρχικοί και 208 ουνίτες). Υπήρχε ένα ελληνικό σχολείο με δύο δασκάλους και 50 μαθητές [Brancoff 1905, 218-219].

Έκθεση Σάρρου: «Γιουντζίδα ή τουρκ. Jundžular (κρατεί το σλαυομακεδονικόν ιδίωμα), 22 Μαρτίου 1906. Κεφαλοχώριον μετά οικιών 130 και κατοίκων 650, βουλγαρουνιτικών δε 5. Μαθηταί εν όλω 68, διδάσκαλοι 2... Τα διδακτήρια αυτού είναι καλά, οι κάτοικοι όμως έχουσιν ανάγκην ποδηγετήσεως. Ευτυχώς ελληνοφρονούσι πάντες, πλην των οσημέραι φθινόντων υπό πάσαν έποψιν Βουλγαρουνιτών οίτινες προ δεκαετίας και πλέον ηρίθμουν 32 οικογενείας» [Παπαδόπουλος, 135].

Γιουντζήδα, περιοχή Ρουμλουκίου: «780 ορθόδοξοι Έλληνες» [Χαλκιόπουλος 1910, 2].

Γιουντζίδες, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 1.247 κάτοικοι (659 άρρενες και 588 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γιουντζήδες Θεσσαλονίκης, δημόσιο, 273 προσφυγικές οικογένειες / 1.127 άτομα (σημ. Λιθοξόου: προφανώς αφορά τα γειτονικά Νέα Μάλγαρα) [Πρόσφυγες 1915, 26, 36].

Γιουντζήδες, κοινότητος Γιουντζήδων, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134]. Индžији, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 150 σπίτια χριστιανών Σλάβων [Милојевић, 32].

Γιουντζήδες, κοινότητος Γιουντζήδων, κάτοικοι 1.441 (759 άρρενες, 682 θήλεις) [Απογραφή 1920, 114]. Μετονομασία: «Η κοινότης Γιουντζήδων, μετονομάζεται εις κοινότητα Κομίνων και ο ομώνυμος αυτή συνοικισμός Γιουντζήδες εις Κόμινα (Υποδιοίκησις Θεσσαλονίκης)», διάταγμα 31.8.1926 (ΦΕΚ 346/4.10.1926) [Χουλιαράκης 1975, 258].

Κύμινα, κοινότητος Κυμίνων. Πραγματικός πληθυσμός 1.570 (835 άρρενες και 735 θήλεις), εκ των οποίων 17 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (9 άρρενες και 8 θήλεις). Υπήρχαν 1.485 δημότες παρόντες στην κοινότητα, 81 δημότες άλλων δήμων και 4 αλλοδαποί. Οι απογραφέντες αλλού δημότες ήταν 21 [Απογραφή 1928, 235].

Κύμινα (Γιουντζήδες), Κυμίνων (Γιουντζήδων) [Διοικητικά 1935, 136].

Κύμινα, κοινότητος Κυμίνων. Πραγματικός πληθυσμός 2.175 κάτοικοι (1.107 άρρενες και 1.068 θήλεις) [Απογραφή 1940, 165].

Јундџулар (Јунџиди): μεγάλο μακεδονικό χωριό [Симовски, 323].

Κύμινα (Γιουντζήδες): Οικισμός του δήμου Αξιού, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Κυμίνων, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 8. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 2.493, 1961: 2.677, 1971: 2.709, 1981: 3.139, 1991: 3.469 [Σταματελάτου, 399].

 

Γιούντογλαρ ή Βαλμάδα ή Κόνιαρε (Jundoglar, Valmada, Konjare / Јундоглар, Валмада, Коњаре). Μετονομάστηκε σε Ανατολικόν. Στους σύγχρονους οδικούς χάρτες αναγράφεται ως Ανατολικό. Πρόκειται για ένα μεγάλο μακεδονόφωνο χριστιανικό χωριό, οι κάτοικοι του ήταν πατριαρχικοί. Το 1912 ο οικισμός είχε 1.000 κατοίκους. Κατά το μεσοπόλεμο  μερικές οικογένειες έφυγαν για τη Βουλγαρία. Το 1928 ζούσαν εδώ περίπου 1.150 άτομα.

 

Πηγές:

Gündoglar (Valmazes) [Αυστριακός Χάρτης, φ. Vodena].

Βαλμάδα (χριστιανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Βοδενά].

Yundoğlanı: χωριό 112 χριστιανικών σπιτιών το 1862 [Δημητριάδης, 439].

Βαλμάδα: «Κεφαλοχώρι πεδινόν έχον 100 οικογενείας χριστιανικάς, σχολείον δημοτικόν μετ’ αρχών Ελληνικού, εκκλησίαν. Κείται ½ ώραν Δ του άνω (Κολοπάντσα) και ¼ ώρ. Α του ποταμού Αξιού (Βαρδάρ), εφ’ ου έχει μεγάλην ιδιόκτητον περαταριάν, χωρούσαν άμαξαν μετά του φορτίου της και των συρόντων αυτήν βοών» [Σχινάς 1886, 201]

Коняри, Солунска Каза / Вардарѝя, 1.220 χριστιανοί Βούλγαροι [Кънчов 1900, 142].

Koniaré, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 960 πατριαρχικοί Βούλγαροι. Ένα ελληνικό σχολείο με δύο δασκάλους και 95 μαθητές [Brancoff 1905, 218-219].

Έκθεση Σάρρου: «Βαλμάδα ή τουρκ. Gündoglar (κρατεί το σλαυομακεδονικόν ιδίωμα), 21 Μαρτίου 1906. Κεφαλοχώριον μετά κατοίκων 629 κατά την περυσινήν στατιστικήν. Εφέτος εγκαταστάθησαν ενταύθα και 10 ακόμη οικογένειαι εκ Σαριτσίου, Καϊλίου και Καβακλίου Άνω και Κάτω, αγοράσασαι και γήπεδα προς ανέγερσιν οικιών…Το εθνικόν φρόνημα των κατοίκων ευτυχώς είναι ελληνικώτατον μη δυνηθέντος να διαδοθή εκεί του βουλγαρικού μολύσματος. Και η ελληνική δε γλώσσα έχει από ετών μεγάλως διαδοθή εκ των σχολείων και της παρακειμένης Κουλακιάς, τείνουσα ούτως οσημέραι να καταστή και οικογενειακή, καθ’ όσον πλην των γραιών γινώσκουσι αυτήν και λαλούσι πάντες οι άλλοι. Κατά ταύτα το χωρίον τούτο, ως και η γείτων Γιουντζίδα είναι δίγλωσσα. Εν τοις σχολείοις του χωρίου, άτινα λειτουργούσι εν διδακτηρίοις υποφερτοίς, ενεγράφησαν μαθηταί εν όλω 101 – περυσιν 85 - ήτοι εν μεν τη μικτή δημοτική σχολή 51 (ων 10 θήλεα), εν δε τω νηπιαγωγείω 50» [Παπαδόπουλος, 134-135].

Βαλμάδα, περιοχή Ρουμλουκίου: «690 ορθόδοξοι Έλληνες» [Χαλκιόπουλος 1910, 2].

Βαλμάδα, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 968 κάτοικοι (503 άρρενες και 465 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Βαλμάδα, κοινότητος Βαλμάδας, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134]. Конаре, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 250 σπίτια χριστιανών Σλάβων [Милојевић, 32].

Βαλμάδα, κοινότητος Βαλμάδος, κάτοικοι 1.064 (533 άρρενες, 531 θήλεις) [Απογραφή 1920, 113].

Ανατολικό: Ρευστοποιήθηκαν 8 περιουσίες κατοίκων που μετανάστευσαν με τις οικογένειές τους στη Βουλγαρία [Μιχαηλίδης, 197].

Βαλμάδα, κοινότητος Βαλμάδος. Πραγματικός πληθυσμός 1.149 (579 άρρενες και 570 θήλεις), εκ των οποίων 9 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (6 άρρενες και 3 θήλεις). Υπήρχαν 1.148 δημότες παρόντες στην κοινότητα και 1 δημότης άλλου δήμου [Απογραφή 1928, 234].

Βαλμάδα, Βαλμάδος [Διοικητικά 1935, 135].

Βαλμάδα, κοινότητος Βαλμάδας. Πραγματικός πληθυσμός 1.422 κάτοικοι (726 άρρενες και 696 θήλεις) [Απογραφή 1940, 164].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Βαλμάδα της κοινότης Βαλμάδας μετονομάζεται Ανατολικόν, η δε ομώνυμος κοινότης, κοινότης Ανατολικού (Επαρχία Θεσσαλονίκης)», βασιλικό διάταγμα 11.5.1955 (ΦΕΚ 157/21.6.1955) [Χουλιαράκης 1976, 107].

Коњари (Ѓундулар): μακεδονικός οικισμός [Симовски, 327].

Ανατολικό (Βαλμάδα): Οικισμός του δήμου Χαλάστρας, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Ανατολικού, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 8. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 1.770, 1961: 2.024, 1971: 1.912, 1981: 2.278, 1991: 2.418 [Σταματελάτου, 73].

 

Γκράντομπορ / Gradobor / Градобор. Εξελληνίστηκε σε Γραδεμπόριον και στη συνέχεια μετονομάστηκε σε Πεντάλοφος. Ήταν ένα μεγάλο μακεδονόφωνο χριστιανικό χωριό, οι κάτοικοι του οποίου ήταν, πριν τους βαλκανικούς πολέμους, διαιρεμένοι σε εξαρχικούς και πατριαρχικούς. Το 1912 είχε πληθυσμό γύρω στους  800 κατοίκους. Το μεσοπόλεμο κάποιες οικογένειες μετανάστευσαν στη Βουλγαρία. Το 1928 ζούσαν εδώ περίπου 900 άτομα, από τα οποία 70 ήταν πρόσφυγες.

 

Πηγές:

Gradobor [Αυστριακός Χάρτης, φ. Saloniki].

Γραδομπόρι (χριστιανικό), καζάς Θεσσαλονίκης [Χάρτης Κοντογόνη, φ. Θεσσαλονίκη].

Gırdabor: χωριό 79 χριστιανικών σπιτιών το 1862 [Δημητριάδης, 437].

Градоборъ, Солунска Каза, 800 χριστιανοί Βούλγαροι [Кънчов 1900, 141].

Gradobor, kaza de Salonique. Χριστιανικός πληθυσμός: 1.040 Βούλγαροι (760 εξαρχικοί και 280 πατριαρχικοί). Υπήρχε ένα βουλγάρικο σχολείο με δύο δασκάλους και 53 μαθητές και ένα ελληνικό σχολείο με δύο δασκάλους και 30 μαθητές [Brancoff 1905, 218-219].

Έκθεση Σάρρου: «Γραδοβόρι (κρατεί η σλαβομακεδονική διάλεκτος), 24 Μαΐου 1906. Κεφαλοχώριον μετά οικιών εν όλω 150, ων 56 ελληνοφρονούσαι, αι δε λοιπαί σχισματικαί. Μαθηταί ημέτεροι 45 (ων κοράσια), διδάσκαλοι 2… Οι σχισματικοί έχουσι 2 διδασκάλους και 1 ιερέα, μαθητάς δε 50. Εκκλησιάζονται εκ περιτροπής εν τη αυτή εν η και οι ημέτεροι εκκλησία» [Παπαδόπουλος, 121].

Γραδαμβόριον, βορειοδυτικά της Θεσσαλονίκης: «310 ορθόδοξοι Έλληνες και 472 σχισματικοί Βουλγαρίζοντες. Εις τον Ελληνικόν ναόν παραχωρήσει της εξουσίας εκκλησιάζονται και οι σχισματικοί εξ υπαμοιβής» [Χαλκιόπουλος 1910, 3].

Γραδιμπόριον, υποδιοικήσεως Θεσσαλονίκης, 822 κάτοικοι (435 άρρενες και 387 θήλεις) [Απαρίθμηση 1913, 11].

Γραδεμπόριον, κοινότητος Γραδεμπορίου, βασιλικό διάταγμα 28.6.1918 (ΦΕΚ 152/2.7.1918) [Χουλιαράκης 1975, 134].

Градобор, Солунска област - Источно од доњег Вардара, 125 σπίτια χριστιανών Σλάβων [Милојевић, 36].

Γραδεμπόριον, κοινότητος Γιδά, κάτοικοι 740 (355 άρρενες, 385 θήλεις) [Απογραφή 1920, 114].

Πεντάλοφος: Ρευστοποιήθηκαν 6 περιουσίες κατοίκων που μετανάστευσαν με τις οικογένειές τους στη Βουλγαρία [Μιχαηλίδης, 197].

Γραδεμπόριον, γραφείου Θεσσαλονίκης, 4 προσφυγικές οικογένειες – 13 άτομα, μικτός συνοικισμός [ΕΑΠ 1928, 15].

Γραδεμπόριον, πρόσφυγες: 2 ελληνόφωνες οικογένειες Θρακών (7 άτομα) από το χωριό Κερμέν και 1 οικογένεια Μικρασιατών (4 άτομα) [Μαραβελάκης-Βακαλόπουλος, 6, 129].

Γραδεμπόριον, κοινότητος Γραδεμπορίου. Πραγματικός πληθυσμός 907 (483 άρρενες και 424 θήλεις), εκ των οποίων 66 ήταν πρόσφυγες ελθόντες μετά τη μικρασιατική καταστροφή (58 άρρενες και 8 θήλεις). Υπήρχαν 824 δημότες παρόντες στην κοινότητα, 82 δημότες άλλων δήμων και 1 αλλοδαπός. Οι απογραφέντες αλλού δημότες ήταν 29 [Απογραφή 1928, 234].

Γραδεμπόριον, Γιδά [Διοικητικά 1935, 136]. Γραδεμπόριον, κοινότητος Γραδεμπορίου. Πραγματικός πληθυσμός 1.114 κάτοικοι (562 άρρενες και 552 θήλεις) [Απογραφή 1940, 164].

Μετονομασία: «Ο συνοικισμός Γραδεμπόριον της κοινότητος Γραδεμπορίου εν τη επαρχία Θεσσαλονίκης μετονομάζεται Πεντάλοφος, η δε ομώνυμος κοινότης, κοινότης Πενταλόφου», βασιλικό διάταγμα 16.12.1953 (ΦΕΚ 349/21.12.1953) [Χουλιαράκης 1976, 86].

Градобор: μακεδονικός οικισμός [Симовски, 327].

Πεντάλοφος (Γραδεμπόριο): Οικισμός του δήμου Καλλιθέας, του νομού Θεσσαλονίκης. Έως το 1977 ήταν οικισμός της κοινότητας Πενταλόφου, της επαρχίας Θεσσαλονίκης. Υψόμετρο 120. Πληθυσμός μεταπολεμικών απογραφών --> 1951: 1.236, 1961: 1.344, 1971: 1.353, 1981: 1.435, 1991: 1.563 [Σταματελάτου, 606].